Quephong.info: Lịch sử

<div align="justify" style="background-color: white; font-family: Arial; text-align: justify;">
<h3>
<span style="font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif;"><span style="font-size: 12px;"> </span><span style="font-size: large;">Đền Chín Gian</span><span style="font-size: 12px;"> được xây dựng từ đầu thế kỷ  XIV tại Pú Chò Nhàng, (bản Khoẳng- Châu Kim- Quế Phong). Trong tâm thức của đồng bào Thái vùng Phủ Quỳ thì đây là nơi hướng về trong tín ngưỡng tâm linh đối với Thẻn Phà (trời), Náng Xỉ Đả (con gái trời) và Tạo Ló Ỳ - người được coi là có công đầu trong việc khai mường, lập đất. Đền có tên là "Tến xớ quái" (đền hiến trâu), nhưng vì có 9 gian nên bà con thường gọi là "tến cau hoong" (có nghĩa là đền chín gian).</span></span></h3>
</div>
<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;">
<a href="http://daidoanket.vn/Pictures/DAN%20TOC/_2013/205/2013_DT205_21_a1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" height="255" src="http://daidoanket.vn/Pictures/DAN%20TOC/_2013/205/2013_DT205_21_a1.jpg" width="320"></a></div>
<div align="justify" style="background-color: white; font-family: Arial; font-size: 12px; text-align: justify;">
<span style="font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif;"><br></span></div>
<div align="justify" style="background-color: white; font-family: Arial; font-size: 12px; text-align: justify;">
<span style="font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif;">Truyền thuyết kể lại rằng: Một năm, vào ngày mở hội tế trời, khi chuẩn bị hành lễ hiến trâu, bỗng có con rồng bay đến cuốn đi con trâu trắng của Mường Tôn. Thấy điềm xấu, Tạo Mường liền cho giết trâu làm lễ, khấn xin trời phật, tổ tiên để chuyển dời đền đi nơi khác. Tương truyền, có con quạ cổ khoang trắng đến gắp miếng xương trâu nơi đền cũ bay đi và thả xuống một ngọn đồi nhỏ phía nam mường Tôn, còn gọi là Pú Căm (Núi vàng), tục gọi là Pú quái (núi trâu). Đền được dựng ở đó cho đến ngày nay.</span></div>
<div align="justify" style="background-color: white; font-family: Arial; font-size: 12px; text-align: justify;">
<span style="font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif;">Thuở xưa, Lễ hội đền Chín Gian được tổ chức ba năm một lần vào tháng 8 âm lịch hàng năm, là dịp để người dân chín bản mười mường vùng Phủ Quỳ cùng hành hương về nơi đất gốc mở hội tế trời, lễ tổ, cầu mưa thuận gió hoà, mùa màng tươi tốt. Năm 2004, thuận theo nguyện vọng của đông đảo bà con, ngôi đền có tiếng linh thiêng này đã được phục dựng, như sự trân trọng nét tín ngưỡng tâm linh độc đáo của bà con người Thái vùng Tây bắc. Đền bao gồm một ngôi nhà đền 9 gian; một ngôi nhà thờ hai gian, một gian thờ Bác Hồ và một gian thờ phật. Từ năm 2006, Lễ hội Đền Chín Gian với quy mô hoành tráng được tổ chức trở lại, vào trung tuần tháng 2 âm lịch hàng năm, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hoá tâm linh nhớ về tổ tiên, cội nguồn của đồng bào Thái. Năm 2008, đền được công nhận Di tích văn hoá cấp tỉnh.</span></div>
<div align="justify" style="background-color: white; font-family: Arial; font-size: 12px; text-align: justify;">
<span style="font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif;"><strong>Nét tín ngưỡng độc đáo vùng cao</strong></span></div>
<div align="justify" style="background-color: white; font-family: Arial; font-size: 12px; text-align: justify;">
<span style="font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif;">Điểm nhấn đặc sắc, độc đáo của lễ hội Đền Chín Gian là lễ "hắp quái"- tức lễ hiến trâu. Đã thành lệ, lễ vật đầu tiên và không thể thiếu mà dân Mường Tôn dâng lên trong các dịp lễ tế trời và Tạo Ló Ỳ bao giờ cũng là một con trâu cái trắng- vật lễ trong các cuộc cúng tế linh thiêng nhất. Hai mường khác là mường Quáng và mường Puộc cũng hiến trâu trắng nhưng là trâu đực, những mường còn lại cúng trâu đen, nhưng phải là trâu không bị khuyết tật, đặc biệt do hổ vồ. Sau khi trâu được đưa xuống tắm ở bến sông Tà Tạo (bến Quan), lễ chém trâu sẽ được tiến hành trong tiếng reo hò của bà con về dự lễ. Thịt trâu được đặt lên bậc sạp cao nhất của gian đền. Bà mo làm lễ nạp trâu suốt ba ngày đêm, rồi đem chia ra, nấu lên cho mọi người cùng ăn.</span></div>
<div align="justify" style="background-color: white; font-family: Arial; font-size: 12px; text-align: justify;">
<span style="font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif;"></span></div>

Lịch sử Đền chín gian ( Đền 9 gian ) Quế Phong - Nghệ An

Đền Chín Gian được xây dựng từ đầu thế kỷ XIV tại Pú Chò Nhàng, (bản Khoẳng- Châu Kim- Quế Phong). Trong tâm thức của đồng bào Thái vù...